Evolutie netkosten taksen elekctriciteit gas 2015 2017

Onlangs kreeg ik de vraag van de Gazet Van Antwerpen of ik mijn mening kon geven over de stijging van de energiefactuur de laatste jaren. De kranten staan de laatste jaren vol van steeds duurder wordende energie, en dus ben ik in mijn archief gedoken en een paar evoluties uitgerekend.

 

De energiefactuur wordt duurder langs alle kanten

 

Een energiefactuur bestaat globaal gezien uit 3 componenten:

 

  • de energiekosten: deze worden bepaald door de leverancier en kan je beïnvloeden door regelmatig te vergelijken
    • de vaste vergoeding
    • de energieprijs
    • de kosten voor hernieuwbare energie (groenestroomcertificaten en warmtekrachtcertificaten), enkel van toepassing op energie
    • welkomstkortingen en andere promoties
  • netkosten: deze worden bepaald door jouw netbeheerder
    • transportkosten: Elia voor elektriciteit, Fluxys voor aardgas
    • distributiekosten: Eandis, Infrax, Iveg, …
  • taksen:
    • federale bijdrage
    • bijdrage energiefonds
    • BTW

 

Elk van deze componenten evolueert en draagt bij aan het al dan niet verhogen van de factuur. Hieronder bespreek ik de evolutie’s van de onderdelen.

 

Energiekosten gestegen met 50% sinds 2016

 

We zagen eerder dat de energiekosten bestaan uit 3 componenten. Over de vaste vergoedingen valt weinig te vertellen, over de energieprijs en de kosten voor hernieuwbare energie des te meer.

 

De energiekosten zijn sterk afhankelijk van de groothandelsprijzen van gas en elektriciteit. Het absolute dieptepunt van die groothandelsprijzen was begin 2016, en sindsdien doen ze niets anders dan stijgen: vandaag zitten we al 50% boven de laagste prijzen van begin 2016.

 

Anderzijds, vandaag zijn diezelfde prijzen nog steeds lager dan in de jaren voor 2016.

 

Evolution electricity price from 2013 to 2018 - driving force behind rising energy prices

 

Dat betekent twee zaken:

 

  1. als je vandaag een nieuw contract kiest, kies je best voor een vaste prijs. Die zal je namelijk beschermen tegen verder stijgende prijzen
  2. wie sinds 2016 niet meer overstapte, betaalt al minstens 2 jaar aanzienlijk teveel. Onmiddellijk overstappen is de boodschap.

 

Voor gas zien we een zeer gelijkaardige evolutie, plusminus 50% duurder dan het eerste kwartaal van 2016 maar wel nog steeds aanzienlijk goedkoper dan in een verder verleden:

 

rising gas prices cause a rising gas invoice

 

Waarom hebben we daar zo goed als niets van gemerkt? Opnieuw, 2 redenen:

 

  1. de stijging van de netkosten en taksen hebben dat grotendeels gecompenseerd – kom ik zometeen op terug.
  2. om van een daling te profiteren moet je ofwel variabele prijzen hebben, of veranderen van tarief

 

Kosten voor hernieuwbare energie zijn gestagneerd

 

Dit is een gevaarlijke, want onder ‘kosten voor hernieuwbare energie’ worden weleens verschillende zaken verstaan. Hier hebben we het over de kosten die de leverancier kan beïnvloeden, en niet de ‘Bijdrage Energiefonds Vlaams Gewest’, beter bekend als de Turteltaks. Over die bijdrage gaan we het zometeen hebben, bij de taksen.

 

Goed, de kosten voor hernieuwbare energie dus. Hoewel het quotum opgelegd wordt door de overheid, is de leverancier wel verantwoordelijk voor de kosten ervan. Die kosten vertegenwoordigen vandaag grosso-modo 10% van de factuur, en stonden op hun hoogste peil in 2016:

 

 

 

Jaar Eenheidsprijs (incl BTW) Kostprijs gezin (*)
2014 19,23 €/MWh 67 €/jaar
2015 € 22.64 / MWh € 79 / year
2016 € 28.72 / MWh € 101 / year
2017 € 25.94 / MWh € 91 / year
2018 € 27.05 / MWh € 95 / year

 

(*) calculated for an average consuming family in Flanders

 

So we see a mild decline here compared to 2016, but this is in no way compared to other evolutions.

 

Conclusion evolution energy costs

 

  • the energy itself has become 50% more expensive with plumsinus since the beginning of 2016, but has seen an even greater decline before that.
  • only families that have a variable rate, or changed supplier since the beginning of 2016, have been able to take advantage of this positive element

 

Network costs and taxes increase on average by 25%

 

Network costs are expensive in Belgium. They can vary enormously from one network operator to another – more on that later – but on average we saw an increase of +/- 213 € / year for an average household consumed between 2015 and 2017.

 

But they saw some Flemish regions rise by 52%

 

However, talking about averages is only half a story. The network operators, originating from intermunicipal companies, are indeed supervised by the regional watchdogs (VREG, CWAPE and BRUGEL), but they themselves determine their rates. This creates enrome differences between the regions:

 

This figure shows the rise in both network costs and taxes between 2015 and 2017 throughout Belgium. The introduction of the Turteltaks has mainly ensured that Flanders saw the largest increase, but that is only part of the story. After all, the Turteltaks is 100 € / year, and some regions saw their taxes and network costs increase by around 440 € / year!

 

Nearly € 500 difference between the most expensive and the cheapest municipality

 

Dat leidt ertoe dat sommige streken aanzienlijk goedkoper zijn dan andere, zoals de kaart hieronder toont:

 

differences between network operators in terms of network costs and taxes

 

Hoewel de grootste stijgingen voor Vlaamse rekening waren, nuanceert het beeld van de totale kosten de scheeftrekking enigzins. Verstedelijkte gebieden hebben namelijk meer inwoners voor dezelfde hoeveelheid kabel, wat de kosten per gezin enigzins drukt. In West-Vlaanderen blijft het echter een slecht nieuws show: zij kijken jaarlijks tegen de duurste netkosten en taksen: 1400€ per jaar, en daar moet de energiekost nog bijkomen.

 

Waarom voelen we die stijging nu pas?

 

De stijging van de netkosten werd in 2016 voor een groot stuk tenietgedaan door de daling van de energiekosten – althans voor zij die recent van leverancier veranderd zijn. Nu diezelfde energiekosten weer sterk stijgen, en daar bovenop de netkosten ook sterk stijgen, voelen we de stijging des te harder.

 

Kan ik mijn netkosten verlagen?

 

Aangezien de locatie van jouw aansluiting bepaalt wie jouw netbeheerder is, heb je strikt genomen maar 2 opties om je netkosten te verlagen:

 

  • verhuizen naar een goedkopere gemeente (zie voorbeeld lokale verschillen provincie Antwerpen)
  • minder verbruiken. Gemiddeld gezien betaal je 112€ aan vaste kosten voor transport, distributie en taksen in België voor gas en elektriciteit, of amper 10% van de gemiddelde kosten. 90% kan je dus beïnvloeden met je verbruik

 

De Turteltaks: geschrapt, maar voor hoelang?

 

In maart 2016 werd de Turteltaks ingevoerd om de schuldenberg die bij de netbeheerders was ontstaan als gevolg van de subsidiëring van de groenestroomcertificaten, weg te werken. ‘Niet wettelijk’ oordeelde het Grondwettelijk Hof, maar dat lost de situatie natuurlijk niet op. Sinds het laatste kwartaal van 2017 zagen we de 100€ gereduceerd worden tot 5,04€ in 2018 (niet de gehele bijdrage werd aangewend voor het wegwerken van de put, dus een deeltje mocht blijven). De verwachting is dus dat er een andere manier zal gevonden worden om de schuldenberg weg te werken, en op een of andere manier zal u en ik die betalen.

 

BTW opnieuw op 21%

 

Aangezien het reeds dateert van september 2015 is het al wat ouder nieuws, maar de stijging van de BTW op elektriciteit van 6 naar 21% laat zich natuurlijk ook voelen. Tenzij de federale bijdrage en de bijdrage Energiefonds (Turteltaks) betalen we op alle componenten BTW, goed voor zo’n 17% van de totale factuur.

 

Conclusie:

 

Het is onmogelijk en behoorlijk zinloos om te spreken van een gemiddelde stijging van de energiefactuur omdat die zeer uiteenlopend is in functie van uw verbruik, uw netbeheerder en de mate waarin uw tarieven actueel zijn. Wel kunnen we zeggen, voor een gemiddeld verbruikend gezin, dat:

 

  • uw netkosten en taksen ergens tussen 75 en 435 euro/jaar gestegen zijn
  • indien u de laatste 2 jaar niet meer veranderd bent van leverancier, u waarschijnlijk meer dan 500 euro teveel betaalt

 

Unless you use less or move less, you will have to suffer the increase in network costs and taxes, but you will have control over your energy costs. Therefore, immediately start a comparison and indicate who your current supplier is. If you want to switch, only the EAN code is given a ‘special’ and is stated on every invoice.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *